ورقه‌و‌گلشاه
صفحه اصلی سازمان فارسی  English 
سازمان اسناد و كتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران
راهنمای کاربران
صفحه کلید فارسی
تماس با ما
گزارش آماری انواع ماده
   یادآوری مهم:
صفحه کلید را در حالت فارسی قرار دهید. اگر مرورگر شما از امکانات فارسی بهره‌مند نیست، می‌توانید برای تایپ فارسی از صفحه کلید فارسی استفاده نمایید.
برچسبی   
 
‏سرشناسه : مخلصی‌تبریزی‌، حسن‌، قرن‌۱۰ق. پیدیآور
‏عنوان و نام پديدآور : ورقه‌و‌گلشاه[نسخه خطی]/‌حسن‌مخلصی‌بنیسی‌تبریزی
‏وضعیت استنساخ : ، احتمالا قرن ۱۴ق.
‏آغاز ، انجام ، انجامه : آغاز:بنام آنکه جان در تن درآورد/ زبان را در سخن گفتن درآورد.....
انجام:...لباس خاموشی را باز درپوش/ لب از گفتار بند و باش خاموش / به پنج این نامه پرسوز درایم/ بکن ختم سخن والله اعلم
‏مشخصات ظاهري : ۱۸۵ گ(۱۵۴ر - ۱۸۵پ)، ۲۲ سطر ، اندازه سطور :؛قطع: ۱۶۷× ۲۶۸
‏يادداشت مشخصات ظاهری : نوع و درجه خط:نستعلیق متوسط
نوع کاغذ:فرنگی شکری آهار مهره
تزئینات متن:عناوین شنگرف
نوع و تز ئینات جلد:تیماج قهوه یی ، ضربی ، مجدول ، ترنج و سرترنج ، مقوایی ، آستر کاغذی ، لوح الحاقی فرنگی گلدار نقره ای
‏معرفی نسخه : ورقه و گلشاه نام چند مثنوی داستانی عاشقانه است ، گفته شده اصل داستان به عربی بوده و شخصیت آن شخصی بنام عروه بن الحزام العذری میباشد ، ابتدا عیوقی آن را در بحر متقارب بنام سلطان محمود غزنوی ساخت ؛ این منظومه در سال ۷۷۰ق. توسط یوسف مداح به ترکی ترجمه شده و در سال ۱۳۲۴ق. با نام (حکایت عجیبه از احوال گلشاه و ورقه) در تاشکند به چاپ رسید ، ترجمه ترکی دیگری نیز در حدود ۵۰۰۰ بیت توسط شاعری با تخلص مسیحی بنام شاه عباس اول در کتابخانه دانشگاه تهران با شماره ۳۲۲۱ نگهداری میشود ، این اثر به کردی نیز ترجمه شده و بنا به نوشته آقای منزوی نسخه ای از این ترجمه در کتابخانه دانشگاه تهران موجود است.نسخه حاضر منظومه ورقه و گلشاه است با دیباچه ای منظوم شامل داستان کتاب و مناجات حضرت رب الارباب و نعت رسول الله و سبب نظم کتاب ، سپس داستان منظوم ورقه و گلشاه در پنج مجلس ؛ طبق گفته ناظم در دیباچه یکی از دوستان او نسخه ترکی ورقه و گلشاه را به او میدهد تا به فارسی برگرداند ، وی پس از ممانعت هنگامی که به مزار شیخ محمود شبستری رفته بود دمی به خواب رفته و در عالم رؤیا شیخ انوری را دبیده که کتاب گلشن راز در دست داشته و از او خواسته تا به ترجمه این منظومه بپردازد ، بنابرین وی دست به کار شده . نسخه هایی از ورقه و گل اندام یکی در همین کتابخانه به شماره ۷۶۲۶-۵ ، و دو نسخه در دانشگاه به شماره های ۴۷۷۵ و ۳۸۸۰ نگهداری میشوند که آغاز داستان در آنها با نسخه حاضر یکی است ولی هیچکدام کامل نبوده و فاقد دیباچه میباشند ، بر همین اساس در فهرست این کتابخانه ها ناظم معرفی نگردیده. در دیباچه نسخه حاضر ، ناظم پس از اشاره به اینکه این منظومه را از منظومه ای به زبان ترکی ترجمه نموده ، نام منظومه خود را و در چند جای آن به تخلص و در یک جا نام و همچنین سیادت خود را نیز یاد کرده : بیا ای مخلصی ترک هوا کن/ زخودبینی گذر رو با خدا کن (۱۵۴ر) ...دعای در حق من کرد انعام/ دگر گفتا بمن ای شیخ ایام/ بود بوله حسن او قطب اوتاد/ ترا ای مخلصی آباء و اجداد/ حسن نامی تو از نصل[نسل] اویی/ زخاک آستانش تازه رویی(۱۵۷ر) ....به اندک مدتی کردم تمامش / بکردم ورقه و گلشاه نامش (۱۵۷ر) در چند جای آن نیز از شاه طهماسب یاد شده و طول بقای سلطنت او را از خداوند مسالت داشته ؛ تشیع او نیز از اشعار او در ستایش چهارده معصوم در دیباچه این منظومه کاملا پیداست. بر اساس اطلاعاتی که از این دیباچه بدست آمد ، احتمال قوی میرود که ناظم همان حسن تبریزی آذربایجانی است که اهل قصبه بنیس یا پنیس در آذربایجان بوده و در قرن دهم قمری میزیسته ، اشعاری پراکنده از او در تذکره ها وجود دارد .
‏توضیحات نسخه : نسخه بررسی شده .بهمن ۹۰نسبتا سالم است ، جلد فرسودگی دارد ، و لت رو از عطف جدا شده.
‏يادداشت کلی : زبان:فارسی
‏منابع اثر، نمايه ها، چکيده ها : ذریعه (۹: ۱۲۱ و ۱۸۱ و۱۹: ۳۳۱و ۳۳۲ و ۲۵: ۶۶ و ۶۷) ، تذکره شعرای آذربایجان (۱: ۵۲۳) ، فرهنگ سخنوران (۸۲۸) ، دانشگاه (۱۴: ۳۸۱۹ و ۱۲: ۲۸۶۷) .
‏صحافي شده با : : فلکناز‌نامه/‌یعقوب بن مسعود متخلص به تسکین، احتمالا قرن ۱۴ق.1078630
‏موضوع : شعر فارسی -- قرن‏‫ ۱۰ق.‏‬
منظومه‌های داستانی فارسی‏‫-- قرن ‎۱۰‬ق.
منظومه‌های‌عاشقانه‌-‌-‌قرن‌۱۰‌ق‌.
‏شناسه افزوده : کتابخانه ملی پهلوی
 
   آدرس ثابت  ورقه‌و‌گلشاه
بعد  قبل     
 
برای دستیابی به فایل تمام متن منبع، به "تالار منابع رقمی" مراجعه فرمایید. 
 
كلیه حقوق این سایت محفوظ است. سازمان اسناد و كتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران
Powered by Pars Azarakhsh